1-бөлім

2007 жылы, барлық құмар ойын мекемелері Алматы облысындағы Қапшағай су қоймасының жағалауына, сондай-ақ Ақмола облысының Бурабай аймағына көшірілгенге дейін, Қазақстанда 140-тан астам казино және шамамен 2 мың ойын автоматтары залы жұмыс істеген. Қазіргі таңда ел аумағында бар болғаны 6 казино мен 10 ойын автоматтары залы ғана қалды.

Сонымен қатар, Қаржылық мониторинг агенттігінің деректеріне сәйкес, 2016–2022 жылдар аралығында Экономикалық тергеу қызметі 133 заңсыз казино мен 897 ойын автоматтары залын анықтап, олардың қызметін тоқтатты.

Енді бір сәт ой жүгіртіп көрейік: егер осы казино мен ойын залдарының барлығы заңды түрде жұмыс істегенде, мемлекеттік бюджет жыл сайын кемінде қандай көлемде табыс алар еді?

Алдымен есептеулер қалай жүргізілетінін түсіну үшін негізгі бастапқы деректерді қарастырайық.

Қолданыстағы заңнамаға сәйкес, бір казинонда кемінде 30 ойын үстелі болуы тиіс, ал ойын автоматтары залында кемінде 60 ойын автоматы орнатылуы қажет.

Салық мөлшерлемесі бір ойын үстелі үшін айына 1 660 айлық есептік көрсеткішті, ал бір ойын автоматы үшін айына 60 айлық есептік көрсеткішті құрайды.

2023 жылы 1 айлық есептік көрсеткіш 3 450 теңгеге тең.

Осы деректерге сүйене отырып, бір казиноның жылдық салық төлемі мынадай есеппен анықталады:
3 450 теңге × 1 660 АЕК × 30 ойын үстелі × 12 ай.
Нәтижесінде бір казино жылына 2 061 720 000 теңге салық төлеуі тиіс.

Ал бір ойын автоматтары залының жылдық салық төлемі:
3 450 теңге × 60 АЕК × 60 ойын автоматы × 12 ай.
Бұл 149 040 000 теңгені құрайды.

Енді осы сомаларды заңсыз жұмыс істеген объектілердің санына көбейтейік.
133 казино үшін жылдық салық түсімі 274 208 760 000 теңгені құрайды.
897 ойын автоматтары залы үшін жылдық салық түсімі 133 688 880 000 теңгеге тең.

Осы екі көрсеткішті қосқанда, мемлекеттік бюджетке түсуі мүмкін жалпы сома 407 897 640 000 теңгені құрайды. Яғни, жыл сайын шамамен 400 млрд теңге.